Veelgestelde vragen

Geveltuinen & actie ‘Tegel eruit, plant erin’


Waarom zou ik onttegelen? Dat vergt toch veel meer onderhoud?

Veel mensen nemen stenen in de tuin, omdat ze denken dat dit voor weinig onderhoud zorgt. Toch is uit onderzoek gebleken dat tuinen met veel verharding en dode materialen net zoveel onderhoud met zich meebrengen als groene en natuurlijke tuinen. Dit komt omdat er relatief veel te wieden is en te ‘poetsen’ terwijl groene tuinen vaak zelfregulerend zijn. Zo is het er koeler door het groen en hoef je minder water te geven. Vaste planten zorgen al snel voor een dekkend bladerdek waardoor er bijna geen onkruid tussen de planten groeit en gras hoeft niet meer zo vaak te worden gemaaid, want dan krijg je bloeiende klavers en andere mooie plantjes. Een levende tuin is goed voor iedereen en vergroenen is niet moeilijk, dus trek die stenen eruit en ga lekker met planten aan de slag.

Is de grond onder de tegels geschikt voor alle plantjes?

De meeste planten gedijen niet goed op het voedselarme en waterdoorlatende straatzand dat je onder de tegels aantreft. Voor veel planten is het daarom aan te raden om een laag van minstens 30 centimeter straatzand te verwijderen, of minder als je daarvoor bijvoorbeeld al op klei stuit. Het verwijderde straatzand kan je vervangen door tuinaarde. Een deel van het straatzand vermengen met de tuinaarde is ook een optie. 
Zand is niet in staat om water goed vast te houden en in droge periodes zal de bodem snel uitdrogen. Er zijn echter ook planten die het wel goed doen op de wat drogere zanderige grond. Het is dan vaak wel verstandig om veel (liefst biologische) humus aan de bodem toe te voegen. Het is ook mogelijk om een bodemverbeteraar voor zandgrond door de zand te mengen. 

Bij een tuincentrum kunnen ze je op weg helpen met het creëren van de goede grond voor jouw gewenste planten. 

Ik weet niet zeker of de grond van mijn tuin schoon is,
kan ik wel moestuinieren?

Idealiter zou je voor moestuinen de schoonste grond als basis willen hebben. Dat dat niet overal kan, is een gegeven. Als je niet zeker weet of je grond schoon is, kun je moestuinen met in acht name van de volgende maatregelen:<

  • De groenten telen in plantenbakken eventueel met daaronder antiworteldoek – De oorspronkelijke bodem is vaak minder geschikt als medium voor de planten. Het gebruik van teelaarde als groeimedium komt overigens ook de opbrengst ten goede. 
  • Kiezen voor groenten die weinig zware metalen opnemen, zoals appels, bessen, aardbeien en noten

Wat doe ik met het verwijderde zand?

Je kunt het zand af laten voeren in een big bag of een container. Het gaat dan wel meteen om één kubieke meter grond en kosten boven de honderd euro.
Kleinere hoeveelheden zand zijn vaak goed door de grond te mengen op andere plekken in de tuin. 
Let op: je kunt geen aarde, grond of zand storten bij de milieustraten van Avalex of op laten halen bij een grofvuilafspraak met Avalex. Daarvoor verwijst Avalex je graag naar: AH Vrij (Wateringen), Van Vliet (Wateringen), Milieu Express (Pijnacker-Nootdorp) en Regionaal Sorteercentrum West (Leidschendam).

Hoe kan ik mijn tegels hergebruiken?

  • Maak een opstaand randje voor je geveltuin

Maak van de verwijderde stoeptegels een opstaande rand langs de geveltuin. Zo verzakt de stoep niet. Je kunt de hele stoeptegel gebruiken door de helft in de aarde te plaatsen en de helft eruit te laten steken of breek de tegel door de helft.

Maak een stapelmuurtje met tegels en stenen van verschillende vormen zodat allerlei kieren en gaten ontstaan. Hiermee creëer je huisvesting en schuilplaatsen voor insecten en amfibieën.

De kruidenspiraal maakt het mogelijk om verschillende keukenkruiden bij elkaar te laten groeien. Maak je een kruidenspiraal van stapelstenen of oude tegels; dan bieden de tussenruimtes ruimte aan salamanders, metselbijen en andere insecten. 

  • Marktplaats of Circulairetuin.nl

Wil je de tegels verkopen? Geef ze een tweede leven en biedt ze aan via marktplaats of via circulairetuin.nl voor grotere hoeveelheden.

Kijk hier voor meer ideeën

Hoe kom ik zelf van mijn tegels af en hoeveel kost dat?

Als je de tegels niet kunt hergebruiken, verkopen of inleveren bij een container tijdens een actie in je buurt, dan kan je de tegels naar een milieustraat brengen. Tegels vallen onder bouw- en sloopafval. Voor het inleveren betaal je een vergoeding. Voor een geveltuin van 10 stoeptegels (30×30 centimeter betontegels) kwamen wij uit op een bedrag ongeveer 15 euro.
Ga voor de actuele prijs voor het inleveren van uw tegels naar avalex.nl/afvalsoorten.

Moet ik zelf de tegels bij het NK-Tegelwippen registreren?

Doe je mee aan een actie vanuit De Klimaatmaat zoals de actie ‘Tegel eruit, plant erin’ of laat je je geveltuin aanleggen via De Klimaatmaat, dan zorgt De Klimaatmaat voor de registratie.
Doe je individueel mee door zelf een geveltuin aan te leggen of je eigen tuin te vergroenen dan kun je je tegels rechtstreeks registreren op www.nk-tegelwippen.nl

Als ik de tegels niet inlever, tellen ze dan wel mee voor het NK-tegelwipklassement?

Als je geen tegels inlevert maar deze hergebruikt, stuur je een foto van de verwijderde tegels en op naar contact@klimaatmaatdelft.nl. Let op: wij moeten de tegels op de foto(‘s) kunnen tellen.
Wij zullen het aantal verwijderde tegels doorgeven aan de organisatie van het NK-tegelwippen zodat ze mee worden geteld voor het klassement.

Wat is geschikte geveltuin beplanting?

De tegels zijn eruit. En nu? Bij het kiezen van beplanting voor je nieuwe geveltuin is er veel mogelijk. Het is belangrijk om eerst vast te stellen of je geveltuin meer schaduw- of zonrijk is. Bedenk daarna wat je wilt. Enkele ideeën:

  • Je kan kiezen voor planten die veel insecten aantrekken en daarbij bijdragen aan de biodiversiteit in de stad. 
  • Ook kan je kiezen voor een verzameling planten die achtereenvolgens bloeien zodat er altijd wat te zien valt: een bloeiboog. 
  • Of je kan kiezen voor kruiden of andere eetbare planten zodat je verse kruiden en bessen kan plukken.
  • Voor weinig onderhoud kun je het beste kiezen voor vaste of groenblijvende planten in plaats van eenjarige planten gecombineerd met bodembedekkers die onkruid minder kans geven.
  • Klimplanten tegen de gevel kunnen een lust voor het oog zijn die het straatbeeld zeer ten goede komen. Let wel op dat zelfhechtende klimplanten voegen kunnen aantasten. 

Er is heel veel mogelijk. Ga op onderzoek, maak een plan en/of vraag advies bij een tuincentrum. 

Hoe onderhoud je je geveltuin?

Water
In een droge lente of zomer is het belangrijk om ervoor te zorgen dat je planten voldoende water hebben. Helemaal als de planten nog jong zijn en nog niet goed de tijd hebben gehad om voldoende te wortelen. 

Voeding
Voeg twee keer per jaar compost toe aan je geveltuin. Dit is goed voor de bodem én voor de planten. Je kan dode herfstbladeren of ander dood plantenmateriaal op de bodem laten liggen. Dit komt het bodemleven en dus de bodem ten goede en het zorgt ervoor dat de grond minder snel uitdroogt. 

Snoeien
Om te zorgen voor de gewenste groei en een begaanbare stoep kan het nodig zijn om te snoeien.  

Kan ik subsidie krijgen voor het verwijderen van tegels?

Doe je mee aan een actie vanuit De Klimaatmaat zoals de actie ‘Tegel eruit, plant erin’ dan krijg je in ruil voor je verwijderde tegel een gratis plantje. Dit is mogelijk gemaakt door sponsoring door Tuincentrum Groenrijk ‘t Haantje én een stimuleringsbijdrage van Klimaatkrachtig Delfland. Je kunt dus hiervoor niet ook nog eens zelf subsidie aanvragen.
Laat je je geveltuin aanleggen via De Klimaatmaat, dan kun je ervoor kiezen om de subsidieaanvraag door De Klimaatmaat te laten verzorgen of dit zelf te doen.
Leg je zelfstandig je geveltuin aan of verwijder je tegels uit je eigen tuin, kijk dan op Stimuleringsregeling klimaatadaptatie, regeling 1 of je in aanmerking komt voor een stimuleringsbijdrage.